ได้คิด จน คิดได้ ตอนที่ 7: เกมยอดเยี่ยมแห่งปี

 

เป็นบทความที่ผมเคยเขียนลง http://afterword.co/blog/ ครับ

ในวงการบอร์ดเกมโลก เค้ามีการแจกรางวัลเกมยอดเยี่ยมแห่งปีครับ เรียกว่า Spiel des Jahres (ภาษาเยอรมัน แปลว่า Game of the Year)

รางวัลนี้เค้าจะแจกทุกปีครับ เริ่มแจกกันมาสามสิบกว่าปีแล้ว! ตั้งแต่ปี 1979 รางวัลนี้เทียบได้กับ ออสการ์ของวงการเกมเลยครับ ชนิดที่เค้ามีการประเมินเลยว่า เกมที่ได้รางวัลนี้ ยอดขายเกมจะเพิ่มเป็น 300,000 -500,000 ชุดเลยทีเดียว

โดยมาก เกมที่ได้รับรางวัล Spiel des Jahres นี้จะเป็นเกมประเภท Family Game คือเล่นได้ทั้งครอบครัว สนุกสนานได้ทั้งเด็กและผู้ใหญ่ ไม่ง่ายเกินไป และ ไม่ยากจนเกินไป

ตัวอย่างเกมดังๆในบ้านเราที่ชนะรางวัลนี้ก็เช่น the Settlers of Catan และ Ticket to Ride เป็นต้น

ซึ่งปีล่าสุด (2014) ที่ผ่านมานี้ เกมที่พึ่งชนะไปก็คือเกม Camel Up! ครับ

แต่จะว่าไปรางวัลนี้ บางปี ถ้ามีเกมอื่นที่เด็ดๆ เค้าก็จะให้รางวัลพิเศษออกมาครับ เช่น เกม Agricola ที่ในปี 2008 ได้รางวัลพิเศษ Complex game

ทีนี้ พอมีการให้รางวัลเกมยอดเยี่ยมแห่งปีที่เน้นเกมสำหรับครอบครัวไปแล้ว ต่อมาในปี 1990 เค้าก็มีการแจกรางวัลเพิ่มขึ้นอีกรางวัลครับ ชื่อ Deutscher Spiele Preis รางวัลนี้จะเน้นให้รางวัลกับเกมประเภท Game for Gamer แปลง่ายๆก็คือเกมที่เล่นยากๆ โหดๆ สะใจๆ หน่ะครับ

ดังนั้น ในแต่ละปี ก็จะมี 2 เกมที่ได้รางวัลเกมยอดเยี่ยมแห่งปี จาก 2 สถาบัน

แต่เชื่อมั้ยครับ มีอยู่บางเกม ที่ดีจัดๆ จนสามารถชนะ 2 สถาบันได้ในปีเดียวกัน ซึ่งโอกาสได้มันยากมากครับต้องเป็นเกมที่ดีจริงๆ เกมที่ได้แชมป์ 2 สถาบันก็มีเพียงแค่ 5 เกมคือ

  1. 2009 : Dominion
  2. 2001 : Carcassonne
  3. 1999 : Tikal
  4. 1996 : El Grande
  5. 1995 : The Settlers of Catan

ที่วงการเกมเค้าทำรางวัลนี้ออกมา ก็เพื่อหวังที่จะกระตุ้นให้เกิดความตื่นตัวในการเล่นเกม และ หวังยกระดับเกมให้ดีขึ้นเรื่อยๆ ซึ่งผมก็ว่าประสบความสำเร็จนะ บอร์ดเกมในต่างประเทศเป็นที่นิยมมาก และ ตัวเกมเองก็พัฒนาไปไกลกว่าเกมเศรษฐีที่เรารู้จักเยอะเลย ทั้งในแง่ความสนุกสนาน และประโยชน์ที่ได้จากการเล่นเกม

จะว่าไป ก็ไม่แปลกนะ ที่บ้านเค้าจะพัฒนาไปได้ไกลกว่าเรา เพราะดูแค่เกมตามบ้าน เค้ายังให้ความสำคัญขนาดนี้เลย ผมเชื่อนะ ว่าเกมเนี่ยจะเป็นสื่อง่ายๆ ที่บ้านเราสามารถเอามาช่วยพัฒนาเด็กๆ และสังคมไทยเราได้ครับ มาเล่นบอร์ดเกมกันเถอะครับ

ถ้าไม่รู้จะเริ่มจากเกมไหน ก็ดูเกมที่ได้รางวัล Spiel des Jahres แต่ถ้ายังไม่รู้จะเลือกเกมไหนอีก ผมเชียร์ The Settlers of Catan ครับ สำหรับผมเกมนี้เวลาได้พิสูจน์แล้วว่าเป็นเกมอมตะครับ

อ้างอิง

http://en.m.wikipedia.org/wiki/Spiel_des_Jahres 

http://en.m.wikipedia.org/wiki/Deutscher_Spiele_Preis

ได้คิด จน คิดได้ ตอนที่ 3: ข้อคิดจากบอร์ดเกม

 

เป็นบทความที่ผมเคยเขียนลง http://afterword.co/blog/ ครับ

“The measure of intelligence is the ability to change” – Albert Einstein

ผมชอบเล่นหมากรุกมาตั้งแต่เด็กๆ ครับ มีความเซ็งที่เกิดกับผมเป็นประจำคือหมากรุกไทยจะโดนมองว่าเป็นของเล่นวินมอไซด์ ไม่ได้ถูกมองว่าเป็นกีฬาด้วยซ้ำไป

ที่หนักคือผมเคยโดนอาจารย์ท่านนึงบอกว่าหมากรุกเป็นกีฬาชั้นต่ำ …

อันนี้ก็ว่าอาจารย์ท่านไม่ได้นะ เพราะบ้านเราคงมองหมากรุกแบบนี้จริงๆ ผมก็เกิดสงสัยว่า ทำไมหมากกระดานต่างประเทศถึงได้เป็นที่ยอมรับในของคนในประเทศเค้า เช่นว่า นักเล่นหมากรุกสากลจะได้รับการยอมรับว่าเป็นคนที่สุดยอดเป็นหน้าเป็นตาของประเทศ หรือว่าที่ญี่ปุ่นเกมหมากล้อมถูกมองไปเป็นถึงขึ้นปรัชญาการใช้ชีวิต ปรัชญาการทำธุรกิจ

มันน่าสนใจนะครับ ที่ทำไมคนไทยเราไม่ได้มอง หมากรุกไทยในแง่ปรัชญาการใช้ชีวิตบ้าง ทั้งๆ ที่มันไม่ได้แตกต่างกันเลย

ผมเชื่อว่าหมากกระดานในไทยยังไม่เป็นที่ยอมรับเพราะขาด Value Added ในแง่ปรัชญาหรือในแง่ภาพลักษณ์นี่ล่ะครับ

จนกระทั่งผมได้มาเล่นหมากรุกอย่างจริงๆ จังๆ ได้รู้จักได้เป็นศิษย์ของเซียนหมากรุกไทย ซึ่งก็คือ อ. ไพศาล (เซียนบัง) เจ้าของฉายาจอมยุทธ์พันรูป ซึ่งผมเรียกท่านว่า ”จารย์บัง” ครับ สิ่งที่จารย์บังสอนผม ไม่ได้สอนแค่วิธีเล่นหมากรุก แต่สอนกระทั่งแนวคิด วิธีการใช้ชีวิต มุมมองชีวิตจากหมากรุก

(ปล. ผมไม่ได้ติดต่อจารย์บังหลังจากผมไปทำงานต่างประเทศ ทีนี้พอผมแข่งจนได้แชมป์คาทาน (The Settlers of Catan)  และ กำลังจะไปชิงแชมป์โลก ผมก็พยายามติดต่ออาจารย์อีกครั้งแต่พบว่าอาจารย์เปลี่ยนเบอร์มือถือไปละ ก็น่าเสียดายครับ ผมอยากจะไปรายงานความสำเร็จให้อาจารย์ท่านทราบ อยากจะบอกท่านว่า ผมได้แชมป์ประเทศไทยเพราะแนวคิดที่อาจารย์ทุ่มเทสอนผมเมื่อหลายสิบปีก่อน)

แนวคิดหนึ่งที่ผมปรับเอามาใช้ถึงทุกวันนี้ ผมเรียกมันว่า “สูตรเดียวสู้โลก” ….

คือว่า หมากรุกมันซับซ้อน หลากหลาย และ พลิกแพลง ทางหนึ่งที่เราจะช่วยให้เราเล่นหมากรุกได้ดีคือ มีหลักการที่ชัดเจนที่เรายึดถือไว้ ไม่ว่าใครจะมาอย่างไรเราก็ยึดหลักนี้ไว้แล้วเอามารับมือกับทุกความเปลี่ยนแปลง

อันนี้จะว่าไปก็คล้ายๆ กับ เคล็ดวิชา “เก้ากระบี่เดียวดาย” ในกระบี่เย้ยยุทธจักร 555

หลักการนี้ผมก็ลองปรับเอามาใช้กับการเรียน จากเด็กเรียนงั้นๆ มาเป็นได้ 4 ทุกวิชาและเอ็นท์ติดวิศวฯ จุฬาฯ แล้วก็ยังใช้หลักการนี้มาปรับใช้ในการเรียนวิศวฯ จนถึงการทำงานเป็นวิศวกรทุกวันนี้

คือ ผมจะไม่เป็นคนที่จำทุกอย่าง แต่ชอบที่จะเสียเวลามาหาหลักการใจความของเรื่องที่กำลังทำ แล้วยึดมันไว้เป็นแก่น พอมีเรื่องราวปัญหาอะไรเกิดขึ้น เราก็ไม่ต้องไปสนใจในความซับซ้อนสับสน และหันมาดูที่หลักการ แล้วหาวิธีแก้ไขปรับปรุงให้ตรงจุด

ฟังดูง่ายใช่มั้ยครับ แต่ผมกลับเห็นว่า หลายๆ คนลืมประเด็นนี้ไป เวลาทำงานจริงๆ แต่จะว่าไปแล้วสิ่งที่สำคัญมากที่ผมได้มาจากจารย์บัง ไม่ใช่แค่แนวคิดจากหมากรุก แต่คือ การสร้างแนวคิดให้ตัวเอง เราสามารถจะหาข้อคิดและมุมมองได้จากสิ่งที่เราเข้าไปทำ

แต่ก็แปลกนะครับเพราะมันได้กลายเป็นนิสัยของผมไปแล้ว กับการเก็บเรื่องต่างๆ ที่ทำมาเป็นข้อคิดส่วนตัว ซึ่งปรกติก็ไม่พูดให้ใครฟังหรอกครับ ผมชอบเก็บมันเงียบๆ ไว้ในใจ อย่างมากก็เล่าแลกเปลี่ยนให้คุณภรรยาฟัง

จนไม่นานมานี้ เมื่อผมมาได้เล่นเกมคาทาน (The Settlers of Catan) ครับ …แนวคิดมุมมองมันพรั่งพรูออกมา แต่ละเกมที่ผมเล่น เหมือนผมได้เรียนรู้อะไรใหม่ๆ ตลอดเวลาและได้ข้อคิดอะไรออกมาเรื่อยๆ ซึ่งมันแปลกและมันน่าสนใจมากครับ

แนวคิดที่สำคัญมากที่ผมได้จากการเล่นคาทานคือ Flexibility คือ ผมพึ่งมาตระหนักว่าการวางแผนที่ชัดเจนนั้นคือการวางแผนที่มี Flexibility

คือพอผมโตขึ้นเป็นผู้ใหญ่ ผมเริ่มเข้าใจว่าจริงๆ แล้วชีวิตเรามันไม่ Solid แต่มัน Dynamic มันมีหลายๆ อย่างที่เราไม่รู้ เราไม่เห็น เราคาดเดาไม่ได้ ดังนั้นเราต้องวางแผนให้ชัดเจนมากพอแต่ก็ต้องยืดหยุ่นมากพอเช่นกัน …

ถามว่า เท่าไรถึงจะเรียกว่าพอดี อันนี้มันเป็นศิลปะแล้วครับ มันบอกเป็นสูตรสำเร็จไม่ได้ … ถ้าอยากจะฝึกตรงนี้ แนะนำให้เล่นคาทานเลยครับ เกมนี้จะฝึกให้คุณได้หัดการวางแผนแบบมี Flexibility ได้อย่างถึงกึ๋น 😀

แนะนำบอร์ดเกม ผมเคยทำคลิปสอนเล่นเกมคาทานไว้ ลองเข้าไปดูได้ครับ เพื่อจะได้ไอเดียว่าเกมนี้มันเป็นยังไง ทำไมมันถึงได้เป็นเกมที่ดีและโด่งดัง

 

เทคนิคการเล่นเกม Settlers of Catan : ตอนที่ 9 มุมมองในการสร้างบ้าน 2 หลังแรก แบบ Advance

pexels-photo-59197.jpeg
มีเทคนิคใหม่ๆมาสอนครับ
เทคนิคนี้ลองเอาไปใช้เองหลายรอบแล้วครับ เห็นว่าน่าจะเวิร์ดเลยเอามาเล่าให้ฟังกัน
คือเวลาสร้างบ้าน 2 หลังแรก พวกเราก็ทราบกันดีว่า เราจะต้องเน้นทั้ง ตัวเลข และ ทรัพยากร แต่ทีนี้ มันคงเป็นไปไม่ได้ ที่เราจะบาลานซ์ได้ทั้ง 2 ด้าน หลายๆทีเราจะต้องเลือกว่าจะต้องเอายังไง
ผมก็เลยลองทำการวิเคราะห์ดู แล้วก็ได้มุมมองบางอย่างครับ
หลักการคิดคือ เรามีให้เลือกว่า
1. เลขดี หรือ ไม่ดี
เลขดีนี่ผมก็สอนไปแล้วนะครับ แตทีนี้ มันมีวิธีดูง่ายๆอีกอย่างคือ เลขที่ดีๆนี่ มันมี 4 ตัวครับ คื อ 5 6 9 8 ผมขอเรียกมันว่า เลขใหญ่ นั่นแปลว่า มันจะเจ๋งมากๆ ถ้าเรามีเลขเจ๋งๆครบทั้ง 4 ตัว แต่มันก็เป็นไปได้ยาก ดังนั้นผมเลยใช้วิธีมองว่า ถ้าเรามีเลขใหญ่ 3-4 (ไม่ซ้ำกันนะ) ถือว่าเจ๋ง เกมนี้เรามีความน่าจะเป็นที่ดี ที่จะได้ของเยอะ แต่ถ้ามีเลขใหญ่แค่ 0-2 ตัว ถือว่าไม่ดี ความน่าจะเป็นต่ำเตี้ยเรี่ยดิน
2. ทรัพยากรหลากหลาย หรือ ไม่
ทรัพยากรมันมีอยู่ 5 ชนิด แต่จะเก็บให้ครบหมดในบ้าน 2 หลังแรกมันยากครับ ดังนั้น ถ้าบ้าน 2 หลังแรก เรามี 4-5 ชนิดนี่ แปล่าเรามีหลากหลายครับ แต่ถ้ามี 3 อย่างลงมานี่ถือว่ามีทรัพยากรไม่หลากหลาย มีน้อย
ทีนี้เรามี 2 มิติในการมองละ พอเอามาจับด้วยกัน เราก็จะได้ matrix 2×2 แบบรูปที่ผมแปะไว้
มาดูกันว่าแต่ละ matrix มันเป็นยังไง
Q1 ซ้ายบน เลขไม่ดี + ทรัพยากรหลากหลาย
ได้แบบนี้แปลว่าเลขดีๆเราจะมีน้อย เราจะได้ทรัพยากรโน่นนิดนี่หน่อย ไม่เยอะมาก แนะนำให้รีบทำ port 3:1 เราจะได้พึ่งตัวเองได้ ถ้าตัดสินใจสร้างบ้าน 2 หลังแรกแบบนี้ แล้วยังอยู่ห่างไกล port 3:1 อีก ชีวิตจะขัดสนมากครับ
เท่านั้นไม่พอ เพราะบังเอิญเรามีเลขใหญ่น้อย ถ้าเพื่อนโยนโจรใส่เลขใหญ่เรานี่ เราจบเลยครับ ดังนั้น เราต้องค่อยซื้อการ์ดสะสม knight ไว้ครับ เอาไว้คอยไล่โจรออก
นั่นคือ ถ้าต้องทำบ้านแบบนี้ แนะนำให้เล่นสาย หิน/ข้าว ครับ จะได้มีทรัพยากรมาสะสมการ์ดครับ
Q2 ขวาบน เลขดี + ทรัพยากรหลากหลาย
ถ้าวางบ้าน 2 หลังแรก แล้วได้ขนาดนี้เนี่ย เหมือนฝันเลยครับ เราจะมีทรัพยากรมากมายหลากหลาย ฟินสุดๆ
ดังนั้น ถ้าได้แบบนี้ แนะนำให้รีบทำ port 3:1 ครับ เพราะ เราจะได้ทรัพยากรโน่นนี่เข้ามือตลอดเวลา มี port 3:1 มันจะทำให้เราคล่องตัวมาก ไม่ต้องง้อเพื่อน อยู่ได้ด้วยตัวเอง
Q3 ซ้ายล่าง เลขไม่ดี + ทรัพยากรไม่หลากหลาย
สร้างบ้าน 2 หลังแรก แล้วได้แค่นี้เนี่ย รอวันแพ้ไปเลยครับ อย่าสร้างบ้านแบบนี้เด็ดขาด!
Q4 ขวาล่าง เลขดี + ทรัพยากรไม่หลากหลาย
สร้างบ้าน 2 หลังแรกแบบนี้ เราจะได้ของซ้ำๆเยอะๆครับ นั่นคือ เราจะต้องเทรดกับเพื่อนเยอะ เพื่อหาทรัพยากรที่ต้องการ ดังนั้นถ้าริจะสร้างบ้านแบบนี้ ต้องมี port 2:1 ที่รองรับกับทรัพยากรของเราครับ ถ้าสร้าง port 2:1 ได้แล้ว เราจะได้เปรียบมากๆ ประมาณว่าอยู่ได้โดยไม่ต้องเทรดกับเพื่อนเลย
แต่ถ้าจะสร้างแบบนี้แต่ไม่ port 2:1 ที่เข้ากัน ก็ต้องเล่นอีกแบบคือ รีบไปเก็บทรัพยากรที่ขาด ทีนี้สถานะการณ์ เราก็จะกลายเป็น Q2 ขวาบน เลขดี + ทรัพยากรหลากหลาย พอเป็นแบบนี้เราก็รีบทำ port 3:1
เราจะเห็นว่าการจะเล่นแบบนี้ พบว่า เราจะต้องรีบขยายบ้าน ผมเลยแนะนำว่า ควรเล่นสาย ไม้/อิฐ ครับ เราจะได้ขยายๆบ้านได้คล่องๆ

เทคนิคการเล่นเกม Settlers of Catan : ตอนที่ 8 การใช้ไพ่ Development Card

ไพ่ Development Card เป็นส่วนสำคัญของเกมคาทานที่ผู้ใหม่ๆหลายคนมักจะมองข้าม และ แม้แต่ผู้เล่นหลานๆท่านก็ยังใช้ไพ่นี้ได้ไม่เต็มประสิทธิภาพ เรามาดูกันครับว่าเมื่อไหร่เราควรจะใช้ไพ่ไหนและอย่างไร

แลก Development Card เมื่อไหร่ดี

ผมมีกฏส่วนตัวง่ายๆครับว่า ถ้าสงสัยว่าควรจะซื้อการ์ดมั้ย ก็ให้ซื้อไว้ก่อนเลยครับ กรณีเดียวที่จะทำให้ชะลอการซื้อการ์ดคือ กำลังพยายามทำ City แรก หรือ กำลังจะรีบสร้างบ้านที่ชัยภูมิสำคัญให้ได้ก่อนเพื่อน
ไพ่มีกี่ใบ อะไรบ้าง

ทุกท่านคงทราบแล้ว แต่ผมขอทบทวนอีกที ไพ่ทั้งหมดมี 25 ใบ ใช้แล้วใช้ซ้ำไม่ได้ ไพ่หมดแล้วหมดเลย

  • Knight 14 ใบ : ใช้ย้ายโจรและปล้นไพ่เพื่อนได้ 1 ใบ ทั้งนี้คนที่มีไพ่เกิน7ใบ ไม่ต้องทิ้งครึ่งนึง ไพ่นี้เป็นไพ่เดียวที่เราสามารถเลือก ใช้ก่อนทอยเต๋าได้
  • Victory Point 5 ใบ : ได้มาไม่จำเป็นต้องโชว์ เก็บไว้น็อคมืด ไพ่นี้เป็นไพ่ชนิดเดียวที่ซื้อแล้วมีผลตาที่ซื้อเลย หงายไพ่นี้ทุกใบในตาเดียวกันได้ ไม่จำเป็นต้องหงายตาละใบ
  • Road Building 2 ใบ : สร้างถนนฟรี 2 เส้น
  • Year of Plenty 2 ใบ : จั่วทรัพยากรฟรี 2 ใบ จะเอาทรัพยากรซ้ำกันก็ได้
  • Monopoly 2 ใบ : เรียกทรัพยากรมา 1 ชนิด แล้วเพื่อนทุกคนที่มีทรัพยากรนี้ต้อวเอาไพ่ม่ให้เราทั้งหมด

Mind Set ของการใช้ไพ่

ผมอยากให้มองแบบนี้ครับ อันนี้คือกฏเหล็กของผมว่า

  1. ไพ่ Knight ใช้เพื่อไล่โจรออกจากบ้านเราเท่านั้น การใช้ไพ่ Knight เพียงเพราะอยากปล้นไพ่ คือการพนัน ไม่ใช่การวางแผน
  2. ไพ่พิเศษ 6 ใบ ( Road Building, Year of Plenty & Monopoly) ถ้าจะใช้ ต้องเปลี่ยนเป็น 1 คะแนน การใช้เหล่านี้ไปก่อนแล้วค่อยคิดทีหลัง คือการพนัน ไม่ใช่การวางแผน

ทีนี้พอเรามี Mind Set แบบนี้ เราจะมองว่า ในกองไพ่ Development Card จะมีแต้มซ่อนอยู่ถึง 11 Victory Points (5 Victory Card + 6 ไพ่พิเศษ) ซึ่งเท่ากับ 44% ของไพ่ทั้งหมด
การใช้ไพ่ Knight

ใช้เพื่อไล่โจรออกจากบ้านเท่านั้น การได้ไพ่จากการปล้นถือว่าเป็นกำไร

ย้ายโจรใส่คนที่กำลังนำ หรือ คนที่กำลังแข่งอะไรบ้างอย่างกับเรา เช่นกำลังแข่งกันสร้างถนนอยู่ เราก็เอาโจรไ ทับช่องที่ทำให้เค้าขาดทรัพยากรไปทำถนน

ผมอยากให้มองว่า การได้ Largest Army ถือว่าเป็นโบนัสครับ ไม่ใช่เป้าหมายหลักที่จะทำ

การใช้ Knight กรณีพิเศษคือการใช้ที่เรา “คำนวน” แล้วว่าจะทำให้เรากรรันตีได้ Largest Army แน่ๆ ซึ่งกรณีนี้เราต้องนับไพ่และคำนวนให้ดีครับ ไม่งั้นจะเป็นการใช้ไพ่แบบเสียเปล่า
การใช้ไพ่ Road Building

ใช้เมื่อเรามีทรัพยากรพอจะสร้างบ้านครับ ใช้ไพ่นี้สร้างถนนสองเส้นแล้วสร้างบ้านเลย อย่าใช้ก่อนพร้อม เพราะเพื่อนจะรู้ว่าเรากำลังอยากได้บ้าน แล้วเค้าจะไม่ยอมเทรดกับเรา ถ้าเค้าไม่คิดว่าเราจะสร้างบ้านได้ ผโอกาสเทรดมันง่ายกว่าเยอะครับ

กรณีพิเศษที่จะใช้ไพ่นี้คือ การใช้ไพ่เพื่อสร้างถนนไปยึดชัยภูมที่สำคัญให้ได้ก่อนเพื่อน แต่เราต้องคำนวนให้ดีว่า ชัยภูมิที่เราพึ่งแย่งมานี้เป็นของเราชัวร์ๆ ถ้าไม่ใชัวร์ก็อย่าใช้ไพ่ครับ
การใช้ไพ่ Year of Plenty

ไพ่นี้ใช้ง่ายครับ ใช้เพื่อสร้างบ้านหรือCityเท่านั้น ห้ามใช้เพื่อเอาทรัพยากรมาซื้อ Development Card อีกใบ แบบนี้คือการพนันครับ ไม่ใช่การวางแผน
การใช้ไพ่ Monopoly

ไพ่นี้คนใช้ผิดกันเยอะครับ คือมักจะรอให้ได้โอกาสดีๆแล้วเรียกไพ่เยอะๆ อย่างที่บอกครับ เราใช้ไพ่เผื่อเปลี่ยนเป็นแต้ม เรียกได้ทรัพยากรมาแค่ 3 ใบ แต่สร้างบ้านหรือCity ได้เลยดีกว่า

แต่ถ้าอยากได้ไพ่เยอะๆ บ้างคนก็มักจะสับสนว่านับไพ่ยังไงดี ถึงจะเรียกไพ่ได้เยอะที่สุด จริงๆแล้วเราไม่ต้องนับลยครับ เราไปดูกองไพ่ทรัพยากรที่เหลืออยู่ กองไหนเหลือบางท่ีสุด แปลว่าไพ่กองนั้นมีอยู่เพียบในมือเพื่อนๆ เรียกได้เลย ได้มาเพียบแน่นอน
การใใช้ไพ่ Victory Point

ไพ่นี้มีวิธีใช้ครับ!

เวลาคนได้ไพ่นี้มักจะแยกไพ่ไว้แล้วไม่หยิบมาดูอีกเลย ทำแบบนี้เพื่อนจะเดาได้ง่ายว่าคือ Victory Point ผมแนะนำให้เราหยิบมาดูบ่อยๆครับ ทำฟอร์มไปงั้นๆครับ ให้เพื่อนสงสัยเล่นๆ

จบละครับ วิธีการใช้ไพ่ Development Card หวังว่าจากนี้ไปเพื่อนๆจะใช่ไพ่เหล่านี้ได้ทรงพลังขึ้นนะครับ

เทคนิคการเล่นเกม Settlers of Catan : ตอนที่ 7 รวมเทคนิคจากงานคาทานชิงแชมป์โลก

หลังจากกลับจากงานชิงแชมป์โลกที่เยอรมัน ผมได้เรียนรู้ แลกเปลี่ยนเทคนิคกับบรรดาแชมป์จากประเทศต่าง บางอย่างก็ได้จากการนั่งคุย บางอย่างก็ได้จากการสังเกตวิธีการเล่น

ผมพยายามสรุปเป็นข้อๆ มาดูกันครับ
No Wheat, No Win

ถ้าบ้าน 2 หลังแรกไม่มีข้าว ไม่มีวันชนะ … อันนี้อดีตอันดับ2 ของโลกสอนมาครับ จริงๆผมก็เคยได้ยินมาแล้วนะ แต่ไม่คิดว่ามันจะจริงจังขนาดนี้ แต่พบว่าแชมป์แต่ละประเทศเค้าจริงจังกับหลักการนี้มาก

ทำไม่ไม่มีข้าว ไม่มีวันชนะ ก็เพราะข้าวได้สร้างได้ ถึง 3 อย่าง (จากทั้งหมด 4 อย่าง) ได้แก่ Settlement, City และ ไพ่ Development แปลว่า ถ้าใครไม่มีข้าวนี่ สร้างบ้านขยายเมืองลำบากแน่นอน
No Ore, Very Difficult to Win (but able to win)

จากอดีตที่ 2 ของโลกเช่นกันครับ ถ้าบ้าน 2 หลังแรกไม่มีหิน จะชนะได้ยากมาก แต่ชนะได้ เหตุผลก็คือ หินจะช่วยให้เราสร้าง City และ ไพ่ Development ได้ ถ้าใครสร้าง City ไม่ได้ จะพาตัวเองไปสู่จุดที่ผมเรียกว่า จุดอับ คือ สร้างบ้านครบ 5 หลังแล้ว และ ไปต่อไม่ได้ ซื้อการ์ดก็ลำบาก แต้มมันตันครับ
สร้างบ้าน 2 หลังแรก เน้นกันทางชาวบ้าน

อันนี้เป็นสิ่งที่ผมค้นพบก่อนไปแข่งว่าเป็นวิธีที่น่าสนใจ แต่ไม่ได้จริงจังอะไรมาก เพราะคิดว่า สร้างบ้าน 2 หลังแรกให้ดีที่สุดดีกว่า แต่ผมพบว่า แชมป์จากประเทศอื่นๆเวลาเลือกบ้าน เค้าจะเลือกบ้านให้มันไปกั๊กที่คนอื่น ให้เค้าวางบ้านต่อลำบาก และ บีบให้คนอื่น ต้องไปเลือกเลข 2 & 12 หรือ ต้องลงขอบทะเล

เกมนึงครับ ผมเล่นกับชาวเยอรมัน เค้าเป็นขา 4 ไว้เวลาเลือกบ้าน 2 หลังนานมาก พอวางเสร็จ ก็ไม่ใช่ที่ที่ดีที่สุด แต่พอดูแล้วพบว่า บ้านเค้าไปกันที่จนชาวบ้านเลือกบ้านหลังที่ 2 ดีๆไม่ได้เลย
มอง 8 จุดที่ดีสำหรับบ้าน 2 หลังแรก

อันนี้ยากหน่อยครับคือ ตั้งแต่ต้นเกม มองไปเลยว่า ทั้งเกมนี้ จุดที่ดี 8 จุดคืออะไร แล้วท่าเรืออยู่ตรงไหนบ้าง … ทำไมต้อง 8 จุด เพราะมันคือ จุดที่ใช้สร้างบ้าน 2 หลังแรกของผู้เล่น 4 คน แล้วเราจะคำนวณได้ว่า ใครจะวางอะไร ตรงไหน ขาไหนน่าจะวางตรงไหนได้บ้าง เหลืออะไรบ้างเมือวนกลับมาถึงตัวเรา การนับแบบนี้ทำให้เราวางแผนบ้าน 2 หลังแรกได้ดี

วิธีนี้ระดับทอปของโลกทำกันหมดครับ ขนาดที่ว่า มือ1ของโลกคนปัจจุบันบอกเลยว่า เค้าชอบเป็นขา 1 เพราะเค้าใช้วิธีนี้ control เกมได้เลยว่าจะให้ใครสร้างบ้านตรงไหน!
ถ้าเป็นขา 1 ให้พิจารณาสร้างบ้านริมทะเล หรือ ริมทะเลทรายรอไว้ได้เลย

ปรกติขา 1 เวลาเลือกหลัง 2 มักจะไม่เหลืออะไรวางจริงมั้ยครับ ดังนั้นก็เล็งหลังสองไว้ได้เลยว่าต้องวางริมกระดาน แบบนี้จะทำให้เราเลือกหลังที่ 1 ได้ดีขึ้นครับ เพราะ ปรกติจะไม่มีคนวางริมทะเล ดังนั้นเราพอวาง combo ของบ้านได้
ต้องคอยดูตลอดว่า ใครกำลังจะสร้างอะไร

ถ้าเราดูออกว่าใครกำลังจะสร้างอะไร เราจะสามารถเอามาใช้ในการต่อรองทรัพยากรได้ครับ อีกอย่าง มันช่วยให้เราย้ายโจรได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้นว่า ควรจะโยนใส่ทรัพยากรไหนของใคร

เทคนิคนี้จะยิ่งแหล่มถ้าเราจำได้ว่าใครถือไพ่อะไรบ้าง

ส่วนวิธีจำไพ่ ก็ไม่ยากครับ จำเอาว่าลูกเต๋าออกอะไรมาแล้วบ้าง แล้วค่อยมาเทียบดูว่า ใครสร้างอะไรไปแล้ว แลกธนาคารอะไรไปแล้ว แล้วเราค่อยมาบวกลบในใจดู ก็จะทราบได้ว่า ใครมีไพ่อะไรบ้าง หรือ ว่าในเกมตอนนี้มีอะไรออกมามากน้อยยังไง

อยากจะบอกว่า ระดับแชมป์เค้าจำไพ่ทุกใบของในมือทุกคนได้ครับ … เทพมากๆ
ท่าไม้ ท่าอิฐ มีพลังมากตอนท้ายเกม

ใครคุมท่าไม้ หรือ ท่าอิฐได้ ช่วงท้ายเกมจะได้เปรียบครับ เพราะไม้กับอิฐ จะเป็นทรัพยากรที่คนไม่ใช้กันตอนท้ายๆเกม (คนจะไปแย่ง หิน ข้าว แกะ กัน) ดังนั้น ถ้าเรามีท่าไม้ท่าอิฐ เราสามารถเทรดเอาไม้กับอิฐ มาแลก 2:1 ได้ง่าย

เทคนิคการเล่นเกม Settlers of Catan : ตอนที่ 6 Begin with the End in Mind

pexels-photo-297755.jpeg

เราทุกคนทราบดีว่าเล่นคาทานเราต้องการ 10 แต้มเพื่อชนะ แต่ว่า 10 แต้มนี้เราจะเล่นไปเรื่อยๆแล้วรอให้คะแนนมันลอยมาเองเรื่อยๆก็คงไม่ได้ เราควรจะต้องวางแผนครับ ว่าจะทำอะไร เท่าไหร่ ยังไงบ้าง ถึงจะได้ 10 แต้ม ไม่งั้นการทำเกมของเราก็จะเหมือนกับเล่นไปเรื่อยๆ เราจะไม่รู้เลยว่า นาทีนี้อะไรเป็นสิ่งที่เราควรจะให้ความสำคัญเป็นอันดับ 1

มันเหมือนกับว่า ตั้งแต่ยังไม่เล่น เราก็มีแผนแล้วว่า เราจะทำอะไร … ไม่ใช่เรื่องยากครับ มาดูกัน

2 คะแนน จาก บ้าน2หลังแรก

2 แต้มแรก ทุกคนได้มาฟรีๆ อันนี้ไม่ปัญหา

4 คะแนน จากการขยายบ้าน สร้างเมือง

เราต้องวางแผนไว้เลยครับว่าจะขยายบ้านสร้างเมืองยังไงบ้าง แต่ถ้าจะให้คิดง่ายๆคือ เรามี บ้าน 2 หลังถนน 2 เส้นละ ถ้าเราสร้าง City เราก็มักจะสร้างจากสองหลังนี้หล่ะ นั่นคือ เราคิดได้เลยว่า ทั้งเกมเราควรจะมีอย่างน้อย 2 city จากการอัพเกรดบ้านสองหลังแรก

ทีนี้แต่ละบ้านมันก็มีถนนอยู่ละ เราขยายถนนออกไปแค่เส้นเดียวก็ได้บ้านและ แปลว่า เราต้องทำให้ได้ เราต้องใช้ประโยชน์จากถนนสองเส้นนี้ให้เยอะที่สุด และสร้างบ้านอีก 2 หลังขยายออกไปให้ได้ ซึ่งบ้าน 2 หลังใหม่นี้ ต้องเป็นไปเพื่อ ท่าเรือ (port) หรือไปเก็บตัวเลขใหม่ๆเท่านั้น

ตอนนี้เรามี 6 แต้มละ เย่!

2 คะแนน จากแต้มพิเศษ

เราต้องวางแผนและมุ่งมั่นให้ได้ครับ ว่าแต้มพิเศษสองแต้มนี้ได้มา 3 ทางครับ

  • Longest Road
  • Largest Army
  • ไพ่ victory point 2 ใบ

เราต้องมั่นใจครับว่าต้องได้ นั่นคือ ถ้าเรากำลังจะทำ 2 แต้มพิเศษแล้วเห็นใครจะทำอะไร 3 อย่างนี้ ถ้าเป็นไปได้เราต้องรีบไปตัดเค้านะอย่าให้เค้าได้ก่อนเรา และ ถ้าเราทำ 2 แต้มนี้ได้แล้ว เราก็ไปเน้นที่ตรงอื่นต่อได้เลย ไม่ต้องมาลงทุนเพิ่มให้มากนัก แต่นี่ก็แล้วแต่สถานการณ์นะ ซึ่งเราต้องประเมิณตลอดเวลา

แต่ที่ผมอยากจะบอกว่า เราจะเลือกเอาอะไรนั้นแล้วแต่เกมครับ อยากไปตั้งเป้าแต่ต้นว่า จะทำ longest road ปล่อยให้ ของสามอย่างนี้เป็นผลพลอยได้ครับ คือ ซื้อการ์ดบ้าง สร้างถนนบ้าง พอมีจังหวะ ก็ซัดเอา 2 แต้มทีเดียว

Longest Road เป็นอะไรที่สร้างได้ง่ายที่สุด แต่ก็โดนแย่งง่ายที่สุด … ฝรั่งมีคำตลกๆว่า “Longest Road is the Shortest Way to Win”

Largest Army ผมอยากให้มองว่าเป็นผลพลอยได้จากการซื้อการ์ดมาป้องกันตัวครับ อย่าไปจริงจังมากตั้งแต่แรกว่าต้องได้

2 ไพ่ Victory Point ก็เช่นกันครับ ให้คิดว่าเป็นโบนัสจากการที่เราพยายามสะสมไพ่อัศวินมาป้องกันตัว ทีนี้ ถ้าบังเอิญเราได้ 2 VP จากตรงนี้ ก็อุ่นใจได้เลยครับว่า เราได้สองแต้มพิเศษละ ให้ไปเน้นที่ตรงอื่นได้เลย

ตอนนี้เรามี 8 แต้มละ เย่!

2 แต้มสุดท้าย

ทีนี้เป็นภาระของเราละครับทีจะต้องหามาให้ได้ ไม่ว่าจากการสร้างบ้านอีกสองหลังหรือ city อีกสอง ไปวางแผนเอาเองเลยครับ

ตรงจุดนี้คือความท้าทายที่เราต้องแย่งสองแต้มมาให้ได้ ซึ่งจริงๆแล้ว พอทุกคนวางบ้านสองหลังแรกเสร็จ เราจะเริ่มเห็นแนวโน้มแล้ว่า ไอ้ 2 แต้มนี้น่าจะมาจากอะไร ถ้าคิดว่าน่าจะมาจากการสร้างบ้านออกไปอีก แปลว่าเราอาจจะต้องรีบขยายถนนออกไปยึดทำเลไว้ก่อนเป็นต้นครับ

เท่านี้เราก็มี 10 แต้มในใจละก่อนเริ่มเล่นละ

ซื้อไพ่กี่ใบดี

จะซื้อไพ่กี่ใบ เราก็ควรจะตั้งเป้าไว้ครับ อันนี้ก็เคยมีฝรั่งทำสถิติไว้ว่า คนที่ชนะจะซื้อไพ่เฉลี่ย 3.8 ใบ ดังนั้นเราก็ตั้งเป้าไว้เลยครับว่าแต่ละเกมเราจะซื้อไพ่ 4 ใบ ถ้าซื้อครบ 4 ใบแล้ว เราก็ไม่ต้องเน้นไพ่มาก ยกเว้นจะทำ Largest Army หรือ 2 Victory Point

ถามว่า เราจะคิดเรื่องพวกนี้ไว้ทำไม หลักๆก็ ทำให้เราพอมีภาพในใจว่า นาทีในเราควรทำอะไร ยังมีอะไรที่ขาด ที่ยังไม่ได้ทำบ้าง การตัดใจของเรามันก็จะเป็นระบบขึ้นครับ

ปล. concept เรื่อง Begin with the End in Mind นี้มาจากหนังสือเรื่อง 7 Habbit ครับ ลองไปหาอ่านกันได้

เทคนิคผมใช้ในการเล่นบอร์ดเกมต่างๆครับ คือแบ่งเกมออกเป็นท่อนๆ วางเป้าหมายออกเป็นส่วนๆ ว่าจะทำอะไรเมื่อจบเกม มันช่วยให้เราเล่นเกมต่างๆได้ง่ายขึ้นเยอะครับ แต่จริงๆแล้วเทคนิค Begin with the End in Mind มันเอามาใช้กับชีวิตเรียน ชีวิตการทำงานได้ดีเลยหล่ะครับ

*รูปประกอบจากเนตครับ*

 

เทคนิคการเล่นเกม Settlers of Catan : ตอนที่ 5 บ้านสองหลังแรก

pexels-photo-731082.jpeg

บ้านสองหลังแรก เป็นอะไรต้องให้ความสำคัญสุดๆครับ

เราสามารถบอกได้เลยนะ ว่าเกมนี้ใคร “มีสิทธิ์” ชนะได้บ้าง จากบ้าน 2 หลังนี้หล่ะ … ถ้าวางไม่ดี โอกาสชนะ ก็หืดขึ้นคอหน่อย

ส่วนตัวผมนะครับ ผมชอบเป็นขาที่ 4 ครับ เพราะเป็นคนเดียวที่ได้วางสองหลังติด มันสร้างcomboได้ง่าย และ ผมว่าขา 3 นี่ขาดทุนกว่าเพื่อน เพราะหลังแรก ก็ไม่เลือกอะไรดีๆ แถมหลังสองก็ต้องรอเหลือจาก ขา4

หลักการเลือกบ้าน 2 หลังแรกเนี่ย มันเป็นศิลปะเลยครับ บอกตายตัวไม่ได้ แต่หลักการก็ประมาณนี้ครับ

1) วางบ้านให้ได้ตัวเลขที่โอกาสออกเยอะๆ

อย่างที่บอก คาทานเราต้องสู้กับลูกเต๋า ดังนั้น เราต้องเลือกบ้านเลขเยอะๆ

โอกาสที่เยอะสุดของคาทานคือ เลข 6-5-9 หรือ 8-5-9 ครับ คือมีค่าเท่ากับ 13 จาก 36 ถ้าเจอนี่แทบจะวางได้โดยไม่ต้องคิดเลย

เรื่องเปอร์เซ็นการออกของเลขนี่ไม่ต้องไปจำครับ ดูจากจุดบนตัวเลขแล้วนับได้เลย (ภาคอังกฤษนะ) ถ้ามี 1 จุด แปลว่า โอกาสออก = 1 ใน 36

โอกาสเยอะสุดที่เป็นไปได้คือ 13/36 แต่หายากครับ อย่าไปหวังว่าจะเจอ

หลักการเลือกเลขเยอะนะครับ คือ

  • หลังแรก รวมจุดให้ได้เท่ากับ 11 เป็นอย่างน้อย
  • หลังสอง ให้ได้จุดรวมมากกว่า 7 ก็ถือว่าบุญแล้วครับ 555

2) วางบ้านให้ได้ตัวเลขหลากหลาย

เลขซ้ำมันก็มีข้อดีของมันอ่ะนะครับ แต่ว่า ถ้าวางสองหลังแรก แล้วได้เลขเหมือนกันเลย มันแปลว่า เราจะได้เลขแค่ 3 ตัวจากทั้งหมด 10 ตัว ถ้าซวยๆ ก็ไม่ได้อะไรเลยไปนานครับ

ดังนั้น หลังที่สอง พยายามเลือกเลขที่หลากหลาย ให้แตกต่างจากหลังแรก

เลขที่เป็นเป้าหมายในการเก็บของเราคือ 5-6-8-9 ครับ … มันคือสี่เลขเด่น ที่เราจะคว้ามาให้ได้

 

3) ทำคอมโบ ทรัพยากร

 

อันนี้คุยไปในตอนที่แล้วนะครับว่า ทรัพยากรมันมีคอมโบ 2 แบบคือ “หิน – ข้าว” กับ “ไม้ – อิฐ” พยายามวางสองหลังแรก เน้นๆ 2 สูตรนี้ครับ

 

ข้อดีคือ ถ้าไม่มีใครคบเรา ไม่เทรดด้วย อย่างน้อยทรัพยากรที่เข้ามือมัน ก็เพียงพอจะทำอะไรได้เลยด้วยตัวเอง ชิงความได้เปรียบนี้ นำหน้าคนอื่นครับ

4) วางแผนขยายเมือง

คิดไว้เลยครับ ว่าหลังไหนจะพุ่งไปทางใหน เป้าหมายหลักๆก็

  • วิ่งไปเก็บเลขที่ยังไม่เก็บไม่ได้ โดยเฉพาะ 5-6-8-9 ต้องรีบไปเก็บ เลขพวกนี้ ถ้าเราเก็บใน 2 หลังแรกไม่ได้ ต้องมั่นใจว่า จะขยายไปหาได้ง่ายๆ ไม่โดนปาดไปซะก่อน
  • วิ่งลง พอร์ต … แก้กรรมครับ

การรีบลองพอร์ตไปแก้กรรมเนี่ย สำคัญมากครับ มันจะเพิ่มความคล่องตัวให้กับเกมเรา ปรกติ ผมจะมีมีบ้านหลังนึง ที่เตรียมตัวลงพอร์ตเลย

การเลือกพอร์ต

  • พอร์ต 3:1 — อันนี้โอกาสได้ใช้สูง คิดไม่ออกบอกไม่ถูก โดดลงไปก่อนเลยครับ
  • พอร์ต 2:1 — ต้องมั่นใจนะครับ ว่าเรามีทรัพยากรอันนี้อย่างน้อย 2 แผ่น แล้วเลขไม่ขี้เหล่ แต่ถ้าไม่มีทีไป โดดลงพอร์ตยังไงก็ดีครับ

มันจะเจ๋งมาก ถ้าเราสามารถขยายไปยัง เลขใหม่ และ พอร์ต ได้ในทีเดียว

การวางถนนก็สำคัญครับ ต้องเล็งด้วยการ ถ้าเรายื่นออกไปทางนี้ มีสิทธิ์มั้ย ที่เพื่อนจะวางบ้านเค้าบังถนนเรา เพราะถ้าโดนเนี่ย เงิบครับ เสียของ

4) ข้อพึงระวัง

  1. สร้างบ้านติดเลข 2 หรือ 12 … โอกาสมันแค่ 1/36 เองนะครับ เล่น 9 รอบกว่าจะออกซักทีนึง! ถ้าจะวางก็ต้องมั่นใจว่าขยายออกได้เร็วๆ
  2. สร้างบ้านลงพอร์ต … ช่วงแรกๆ ทรัพยากรยังไม่เยอะ การโดดลงพอร์ตแต่แรกมันเสี่ยงครับ เสี่ยงที่จะไม่ได้ใช้พอร์ต เงิบครับเงิบ
  3. บ้านสองหลังแรก ยื่นถนนเข้าหากัน … ประมาณว่าจะสร้าง longest road แต่ผมมองว่าเสียเวลา และ เสียทรัพยากรครับ ยื่นถนนจ่อออกไปที่ใหม่ๆเลยดีกว่าครับ
  4. บ้านสองหลังแรก อยู่ข้างๆกัน … เหมือนข้อที่แล้วครับ คือ กะจะสร้าง longest road ผมว่าไม่จำเป็นครับ เอาบ้านสองหลังไปอยู่ชัยภูมิดีๆดีกว่า แม้ว่าจะอยู่คนละมุมเกาะ เราสามารถทำ longest road ได้นะครับ จากการขยายออกจากบ้านหลังเดียวครับ (ผมทำบ่อย)

ตอนนี้ยาวนิดหน่อย เดี๋ยวตอนหน้าผมจะเล่าเรื่อง Begin with the end in mind ครับ

คือ วางแผนตั้งแต่แรกเลย ว่าจะจบท่าไหน ตั้งแต่ยังไม่ได้วางบ้านหลังแรก!

รูปนี้เป็นคำถามเล่นๆครับ คิดว่า สีน้ำเงินควรวางบ้านหลังที่สอง ตรงไหนดี?

เทคนิคการเล่นเกม Settlers of Catan : ตอนที่ 4 Combo ทรัพยากร

pexels-photo-629138.jpeg

คุยมาหลายตอน ตอนนี้เราก็เข้ามาถึงทรัพยากรกัน ซักทีครับ

เวลาจะเลือกวางบ้านเนี่ย วางตรงไหนดี? เป็นคำถามที่ทุกๆคน ถาม แล้วก็สงสัย เพราะตรงโน้นก็ดี ตรงนี้ก็ดี

ทีนี้ ทรัพยากรมันมี 5 อย่าง แต่ว่า จะวางบ้าน 2 หลังแรกให้ได้ทรัพยากรครบ 5 อย่างมันแทบจะเป็นไปไม่ได้

เราก็ต้องเลือกเอาว่าจะวางอันไหนดี โดยเฉลี่ย ก็น่าจะได้ 3 อย่าง

ฝรั่งเค้าทำสรุปออกมาแล้วครับ ว่า เวลาวางบ้าน 2 หลังแรก มี 2 Combo ของทรัพยากรให้เลือกวางแผนครับ

ซึ่งไอ้ Combo 2 อันนี้มันกำหนดภาพรวมของเกมคุณได้เลย ว่าคุณจะจบเกมด้วยท่าไหน!

ผมทดลองเล่นมาหลายเกมแล้วครับ เกมไหนเราทำคอมโบไม่ติด โอกาสชนะแบบว่า เหนื่อยครับ

Combo “หิน – ข้าว” (Ore-Grain Strategy)

สรุป สามารถสร้าง City ได้เร็ว สามารถอัดทรัพยากรได้เยอะ เน้นเก็บการ์ด แล้วมักจะจบเกมด้วย Largest Army

เล่นสายนี้ให้วางบ้าน 2 หลังแรก เน้นที่ หิน-ข้าว ซึ่งคุณจะสามารถวางแผนในใจได้เลยว่าเกมนี้คุณจะมีโอกาสสร้าง City หรือซื้อ Card ได้ง่าย

ให้อาศัยความได้เปรียบนี้ รีบทำ City แล้วเบิ้ลทรัพยากร หาจังหวะจั่วการ์ด แล้วรีบทำ Largest Army

Combo “ไม้ – อิฐ”  (Wood-Brick Strategy)

สรุป สามารถทำถนน แล้วสร้างบ้านต่อออกไปอีก ขยายครอบคลุมพึ้นที่ เก็บตัวเลข/ทรัพยากรใหม่ ๆ แล้วมักจะจบเกมด้วย Longest Road

เล่นสายนี้ คือเน้นที่ ไม้ – อิฐ ให้เตรียมตัวพบกับมหกรรมสร้างถนนเลยครับ คุณต้องรีบออกตัวสร้างถนน ไปยึดชัยภูมิให้ได้ก่อนคนอื่น พยายามกดดันให้คนอื่นเกิดไม่ได้ รีบสร้างบ้านครอบคลุมตัวเลขให้หลากหลาย แล้วคุณอาจจะสามารถจบเกมได้ด้วย Longest Road

จบละครับ เรื่อง Combo ทรัพยากร … ไม่ยากใช่ป่ะครับ ทีนี้ ตอนหน้าเดี๋ยวมาคุยกันต่อเรื่อง บ้าน 2 หลังแรก … ผมว่านะ บ้าน 2 หลังแรกนี่มันชี้ชะตาเกมได้เลยนะครับ

เทคนิคการเล่นเกม Settlers of Catan : ตอนที่ 3 แก้กรรม

pexels-photo-296242.jpeg

ตอนที่แล้วเราได้คุยกันไปแล้วเรื่องตัวเลข

แต่ว่า อย่างที่ทุกคนทราบ คาทานเป็นเกมที่ต้องทอยลูกเต๋า ต่อให้เราวางแผน สร้างบ้านคลุมเลขดีแค่ไหน บางที เราก็อาจจะโดนโชคชะตากลั่นแกล้ง คือ ได้ทรัพยากรน้อยบ้าง ได้อะไรมาก็ไม่รู้บ้าง หรือ เพื่อนไม่คบไม่ยอมเทรดด้วยบ้าง

อันนี้เป็นเวรเป็นกรรมของคนเล่นคาทานครับ เป็นกรรมหนักเลยครับ น่ารำคาญมากๆ แต่ว่า เกมนี้ได้มีระบบแก้กรรมซ่อนไว้ในเกมครับ ระบบนี้คือ พอร์ต (ท่าเรือ) นั่นเองครับ

เราสามารถเปลี่ยนทรัพยากรบนมือ เป็นสิ่งที่เราต้องการได้ จากการแลกกับท่าเรือ!

สุดยอดดดดด! มีหินอยู่สามก้อน กลายเป็นแกะได้ซะงั้น!

สำหรับผม การสร้างบ้านลงท่าเรือเลยเป็นสิ่งที่สำคัญมาก เราต้องวางแผนการสร้างบ้านลงท่าเรือตั้งแต่แรกครับ เกมไหน เราลงท่าเรือไม่ได้เลย โอกาสชนะริบหรี่ครับ ใครสร้างบ้านลงพอร์ตได้ก่อน จะได้เปรียบ เพราะ จะสร้างความคล่องตัว ได้เปรียบเพื่อนๆ

พอร์ดมี 4 แบบครับ คือ 4:1, 3:1, 2:1, 1:1 ลองดูกันครับ

พอร์ต 4:1

อันนี้ ก็เป็นการแลกกับธนาคาร เป็นอันตราส่วนที่โหดครับ แต่เป็นอัตราเริ่มต้นของเกมนี้ ใช้เวลาจัดไพ่สะสมไพ่นานหน่อย

พอร์ต 3:1 

ส่วนตัวผม ผมชอบพอร์ต 3:1 ที่สุดครับ

พอร์ต 3:1 นี้เรามีโอกาสได้ใช้เยอะ เพราะ เราไม่มีทางรู้ว่าลูกเต๋าจะออกอะไร พอร์ต 3:1 มันจะคลุมหมด โอกาสได้ใช้เยอะ

พอร์ต 2:1

เป็นพอร์ตชนิดที่ดูดีมากๆ เพราะอัตราส่วนมันหรูหราสุดๆ

แต่สำหรับผม มันใช้ยากนะ จะเล่นพอร์ต 2:1 ต้องมีทรัยากรนั้นหลายๆแผ่น และ เลขหลากหลาย

แต่ถ้า ไม่รู้จะสร้างพอร์ตที่ไหน การสร้างลง 2:1 ก็ดีกว่าไม่มีแน่นอน

พอร์ต 1:1

พอร์ต 1:1 มีอยู่จริงครับ แต่คนมักไม่สนใจ และ ใช้ผิด!

พอร์ต 1:1 คือเพื่อนเราครับ การแลกไพ่กับเพื่อน เหมือนกับมี พอร์ต 1:1 ไว้ใช้ อย่าไปกลัวว่าเพื่อนจะได้เปรียบ อย่าไปงก อย่าไปกลัว เพื่อนเราคือ พอร์ตที่ดีที่สุด คือ การแก้กรรมที่ flexible ที่สุดครับ (แต่ถ้าเพื่อนของแลกโหดๆกับเรา อย่าไปยอมครับ ไม่ว่าจะอยากได้ขนาดไหนก็ตาม 555)

และ ที่สำคัญ เราสามารถใช้การแลกไพ่กับเพื่อน มา จับคู่กับ พอร์ต 3:1 2:1 ของเราได้ เช่น แลกกับเพื่อนเพื่อให้ได้ แกะ 3 ตัว มาแลก 3:1

จบแล้วครับ คุยกันมาหลายตอน เรายังไม่ได้คุยเรื่องทรัพยากรเลย  ตอนหน้าเรามาคุยกันเรื่อง Combo ของทรัพยากรกันครับ!

ผมพิสูจน์ ทดลองเล่นมาหลายเกมละ เกมไหนเราทำ Combo ทรัพยากรไม่ได้เนี่ย กระอักครับ แพ้ง่ายๆเลย

เทคนิคการเล่นเกม Settlers of Catan : ตอนที่ 2 เลข เลข เลข

pexels-photo-704767.jpeg

ตอนที่สอง ละนะครับ วันนี้คุยกันเรื่องตัวเลข เพราะ ตัวเลขคือทั้งหมดของเกมนี้ครับ
อย่างที่บอกไปในตอนที่แล้วครับว่า ศัตรูของเราคือลูกเต๋า เราต้องหาวิธีรับมือลูกเต๋าให้ได้ ซึ่งลูกเต๋าก็คือตัวเลข ดังนั้น การจัดการตัวเลขคือการรับมือลูกเต๋าครับ

ผมอยากจะบอกว่า เกมนี้ ตัวเลขเป็นสิ่งที่ต้องให้ความสำคัญมากกว่าทรัพยากรครับ (แต่ทรัพยากรก็สำคัญนะ แค่เลขสำคัญกว่า)

เราสามารถพูดเป็นหลักการได้เลยว่า

“เลขดี เลขเยอะ แต่ทรัพยากรน้อย” ดีกว่า “ทรัพยากรหลากหลาย แต่เลขไม่ดี เลขไม่เยอะ”

1. เลขดี! (ความน่าจะเป็น)

ทอยเต๋า 2 ลูกมีความเป็นไปได้ทั้งหมด 36 แบบครับ (6 x 6) ทีนี้ ผลบวกเต๋าออกมา มีได้ทั้งหมด แค่ 11 แบบ คือ เลข 2 ถึง 12

ความน่าจะเป็นของเลขแต่ละตัวเป็นตามนี้ครับ

  • เลข 2 หรือ 12 ความน่าจะเป็นคือ 1 ใน 36
  • เลข 3 หรือ 11 ความน่าจะเป็นคือ 2 ใน 36
  • เลข 4 หรือ 10 ความน่าจะเป็นคือ 3 ใน 36
  • เลข 5 หรือ 9   ความน่าจะเป็นคือ 4 ใน 36
  • เลข 6 หรือ 8   ความน่าจะเป็นคือ 5 ใน 36
  • เลข 7             ความน่าจะเป็นคือ 6 ใน 36

เลขพวกนี้ไม่ต้องไปจำครับ เพราะ ในคาทาน (ภาษาอังกฤษ) บนชิปตัวเลข มันจะมีจุดๆอยู่แล้ว ไอ้จุดๆนี่คือความน่าจะเป็นของเลขครับ เช่นเลข 2 กับ 12 มี 1 จุด แปลว่า มันมีความน่าจะเป็น = 1 ใน 36

สรุปแบบง่ายๆคือ

  • 5-6-8-9     คือ เลขดี   โอกาสออกเยอะ
  • 2-3-11-12  คือ เลขไม่ดี  โอกาสออกน้อย

ข้อดี ของการมีเลขดี ก็ตรงไปตรงมาครับ คือ เรามีโอกาสจะได้ทรัพยากรสูง

2) เลขเยอะ! (จำนวนเลขที่ลูกเต๋าออกได้)

ในคาทาน มีแค่ 10 เลข ครับ คือ 2 3 4 5 6 8 9 10 11 12 ไม่มีเลข 7 นะครับ เพราะคือเลขของโจร (robber)

ถามว่าต้องมีกี่เลขถึงเรียกว่าเยอะ … อย่างน้อยต้องเลข 7 ตัว (ไม่ใช่วิชาดูดวงนะครับ)

ข้อดี ของการมีเลขเยอะคือ มันจะช่วยให้เราได้ทรัพยากรอย่างต่อเนื่องครับ … บางทีเต๋ามันเอียงๆ ไม่ออกบางเลขนานๆ ถ้าเรามีเลขหลายตัว เราก็ยังสบายอยู่ แต่ถ้าเรามีเลขกระจุกแค่ 3-4 เลข ต่อให้เลขดี แต่ถ้าเจอจังหวะ เต๋าเอียง ก็เงิบได้ครับ การเสียจังหวะ 4-5 ตาติดๆ นี่เสียหายหนักนะครับ

3. เลขดี & เลขเยอะ เอามาใช้ยังไง

ถ้าเข้าใจหลักการ เลขดี กับ เลขเยอะ แล้ว การเอาไปใช้นี่ง่ายมากครับคือ

  • เวลาเลือกสร้างบ้าน 2 หลังแรก เลือกเลขที่ ดีๆ และ ไม่ซ้ำกัน
  • เวลาจะขยายบ้าน ก็ขยายไปเก็บเลขดีๆ หรือ เลขที่ยังไม่มี
  • เวลาจะสร้าง City ก็สร้างบนที่ที่ มีโอกาสออกสูงสุด
  • เวลาย้ายโจร ก็ย้ายไปจุดที่โอกาสออกสูงๆ

จบละครับ ไม่ยากครับ มีแต่หลักการ หลักการนี้ง่ายครับ แต่ปัญหาคือ เวลาเล่นมักจะลืม เช่น มักจะคิดว่า เกมนี้ 4 ออกเยอะ ไปสร้าง city ตรง 4 ดีกว่า … อย่าทำนะครับ

การเลือกบ้านสองหลังแรกเนี่ย ลึกซึ้งนะครับ มีมุมมองมากกว่านี้ แต่ตอนนี้เข้าใจไว้ก่อนครับว่า ตัวเลขเป็นสิ่งที่เรามองเป็นอันดับ 1

ตอนหน้าผมจะมาพูดเรื่อง การแก้กรรม ในเกมคาทาน ครับ

ปล.1 จริงๆแล้ว ทรัพยากรสำคัญนะ แค่เลขสำคัญกว่า

ปล.2 จริงๆแล้ว ท่าเรือก็สำคัญนะ สำคัญกว่าทรัพยากรอีก (สำหรับผมอ่ะนะ)